De uitvinder van de saxofoon: Adolphe Sax

Als één van de laatst uitgevonden akoestische instrumenten heeft de saxofoon een vaste plaats veroverd, zowel in klassieke muziek als in jazz, rock, pop of funk. Bekende saxofonisten waren John Coltrane, Stan Getz, Sonny Rollins, Cannonball Adderley, Charlie Parker, Coleman Hawkins, Hans en Candy Dulfer. Een goede reden om de herinnering aan de uitvinder ervan, de Belg Adolphe Sax levend te houden.

Adolphe Sax (1814-1894) werd geboren in Dinant in een muzikale familie. Zijn vader was een gewaardeerd instrumentenbouwer en de jonge Adolphe erfde zijn talent. Als tiener ontpopte hij zich tot een bekwaam klarinetspeler en viel al snel op door zijn vindingrijkheid in de ontwikkeling van muziekinstrumenten. Zijn eigen speelervaring was belangrijk voor zijn uitvindingen. Doordat hij wist waar muzikanten in de praktijk tegenaan liepen, kon hij blaasinstrumenten ontwerpen zoals de saxofoon die beter speelden en klonken in ensembles.

Al snel koos Adolphe voor een internationale carrière en vestigde zich in Parijs. De saxofoon werd welwillend onthaald door grote namen uit de toenmalige klassieke muziek zoals de componist Hector Berlioz. Die omschreef de klank van de saxofoon als vol, levendig en van een zeldzame expressieve kracht. Adolphe Sax was meteen gelanceerd als instrumentenmaker en zijn atelier produceerde in de periode 1843-1860 circa 20.000 hout- en koperblaasinstrumenten, inclusief saxofoons.

Toch liep het pad van Adolphe Sax niet altijd over rozen. Hij kreeg te maken met concurrentie, venijnige lastercampagnes, processen rond patentrechten en enkele faillissementen (1852, 1873 en 1877). Merkwaardig is dat Adolphe zijn saxofoon al in 1838 had ontwikkeld maar pas een patent aanvroeg op 21 maart 1864, meer bepaald voor “een systeem van blaasinstrumenten, bekend onder de naam saxofoons”, waarin hij een reeks van 8 saxofoontypes voorstelde.

Adolphe Sax mocht dan al een invloedrijke instrumentenbouwer zijn, een succesrijke zakenman was hij zeker niet, denk aan zijn faillissementen. Volgens de legende stierf hij berooid en vereenzaamd op 6 februari 1894 maar dat klopt niet al had hij niet de fortuinen vergaard die hij voor ogen had. De visionaire muzikale uitvinder ligt begraven op het kerkhof van Montmartre in Parijs.